Podstawy prawa gospodarczego

Prawo gospodarcze
26 stycznia 2023
Prawo do odmowy składania zeznań w postępowaniu karnym
26 stycznia 2023
Pokaż wszystkie

Podstawy prawa gospodarczego

Jako źródła prawa gospodarczego obowiązującego w Polsce można podać następujące akty i normy prawne:

  1. Prawo Unii Europejskiej,
  2. ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93). Ustawa ta reguluje podstawowe zagadnienia dotyczące uczestników obrotu gospodarczego oraz definiuje czynności podejmowane przez te podmioty w obrocie.
  3. ustawa z dnia 15 września 2000 r. – kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037). Kodeks reguluje zasady tworzenia, organizacji, funkcjonowania, rozwiązywania, łączenia, podziału i przekształcania spółek handlowych,
  4. Prawo przedsiębiorców – ustawa o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2018 r. poz. 646), regulująca podejmowanie, prowadzeni i sposoby zakończenia działalności gospodarczej, a także prawa i obowiązki przedsiębiorców.
  5. ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. (Dz. U Nr 99 poz. 1001) – dotycząca promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.
  6. ustawa o wydawaniu Monitora Sądowego i Gospodarczego (Dz.U. z 2018 r. poz. 1795) oraz Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości (Dz.U. z 2014 r. poz. 649) w sprawie wydawania i rozpowszechniania Monitora Sądowego i Gospodarczego. Jest to ogólnopolski dziennik urzędowy, przeznaczony do publikacji danych o przedsiębiorcach wymaganych przepisami ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz przepisami innych ustaw, w szczególności kodeksem spółek handlowych, stanowią trzon polskiego prawa handlowego,
  7. ustawa z 9 listopada 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym (Dz.U. z 2018 r. poz. 2244).

Dodatkowe informacje o zasadach tworzenia, działania i likwidacji poszczególnych typów osób prawnych będących przedsiębiorcami można znaleźć w następujących ustawach:

– z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r., Nr 112, poz. 981),
– z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. Nr 118, poz. 561),
– z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz.U. z 2018 r. poz. 723),
– z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym (Dz.U. z 2017 r. poz. 1089),
– z dnia 29 sierpnia 1997 r. – prawo bankowe (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz. 665),
– z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. Nr 139, poz. 934),
– z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych i bankach hipotecznych (Dz. U. Nr 140, poz. 940).

Poza tym ważne znaczenie mają:

– ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. nr 183 poz. 1538)
– prawo wekslowe – ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. (Dz. U. Nr 37, poz. 282),
– prawo czekowe – ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. (Dz. U. Nr 37, poz. 283), wraz z nowelizacją (Dz.U. z 2015 r. poz. 1830),
– ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz. 1300),
– ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. Nr 47, poz. 211),
– ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50 poz. 331).

Przedsiębiorca

Wszystkie aspekty prawa gospodarczego wiążą się z prowadzeniem działalności gospodarczej i instytucją przedsiębiorcy.

Zgodnie z Prawem przedsiębiorcy, jest nim:
a) osoba fizyczna,
b) osoba prawna,
c) jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, wykonująca działalność gospodarczą. Ponadto, za przedsiębiorców uznaje się również wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Co ważne, należy pamiętać, że mianem przedsiębiorcy określa się podmioty mogące brać udział w obrocie prawnym.

Pod pojęciem osoby fizycznej rozumie się każdą osobę od chwili jej narodzin do chwili śmierci. Osobie fizycznej przysługuje tzw. zdolność prawna, co oznacza, że może mieć ona prawa i obowiązki wynikające z przepisów prawa cywilnego. Osobę prawną definiuje się natomiast jako trwałe zespolenie ludzi i środków materialnych w celu realizacji określonych zadań, wyodrębnione w postaci jednostki organizacyjnej, wyposażonej przez przepisy prawa cywilnego w osobowość prawną. Różnica między osobą fizyczną, a osobą prawną polega na tym, że osoba prawna, oprócz zdolności prawnej, od początku swojego istnienia posiada również zdolność do czynności prawnych, określaną jako zdolność do działania we własnym imieniu. Osoba fizyczna taką zdolność uzyskuje dopiero w chwili osiągnięcia pełnoletniości.

Trzecią grupę podmiotów występujących w obrocie prawnym stanowią jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, a którym odrębna ustawa nadaje zdolność prawną (tzw. ułomne osoby prawne). Jako przykład takich jednostek należy wyróżnić spółki osobowe – spółkę jawną, spółkę partnerską, spółkę komandytową i spółkę komandytowo-akcyjną, spółki kapitałowe w organizacji oraz wspólnoty mieszkaniowe. Ułomną osobą prawną nie jest spółka cywilna.

W strukturze wewnętrznej przedsiębiorców, występuje podział ze względu na rozmiar działalności gospodarczej, zgodnie z którym przedsiębiorcy dzielą się na mikroprzedsiębiorców, małych przedsiębiorców i średnich przedsiębiorców. Analogicznie, firmy którymi zarządzają to mikroprzedsiębiorstwa oraz małe i średnie przedsiębiorstwa.

Mikroprzedsiębiorcą jest przedsiębiorca, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:

– zatrudniał średniorocznie mniej niż 10 pracowników, a także
– jego roczny obrót netto nie przekroczył 2 milionów euro.

Pod pojęciem małego przedsiębiorcy rozumie się przedsiębiorcę, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:

– zatrudniał średniorocznie mniej niż 50 pracowników, oraz
– jego roczny obrót netto nie przekroczył 10 milionów euro.

Przedsiębiorcą średnim jest przedsiębiorca, który w co najmniej jednym z dwóch ostatnich lat obrotowych:

– zatrudniał średniorocznie mniej niż 250 pracowników, a także
– jego roczny obrót netto nie przekroczył 50 milionów euro.

Wśród przedsiębiorców oddzielną grupę stanowią przedsiębiorcy zagraniczni, do których zaliczają się osoby fizyczne mające mieszkające poza granicami Polski i nieposiadające obywatelstwa polskiego, osoby prawne z siedzibą za granicą oraz jednostki organizacyjne, które nie są osobą prawną posiadającą zdolność prawną, a ich siedziby znajdują się za granicą.

Źródło: prawo.org

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress